Aantoonbare veiligheid: waarom de norm geen onderhandelingspunt is 

Voor Alprokon staat aantoonbare veiligheid dit jaar centraal. Niet alleen voldoen aan wet- en regelgeving, maar ook kunnen laten zien dat oplossingen in de praktijk daadwerkelijk doen wat ze moeten doen, juist op het moment dat het erop aankomt. 

Een belangrijke schakel in dat verhaal is Gretsch-Unitas (GU). Dit van oorsprong Duitse familiebedrijf, opgericht in 1903, is internationaal fabrikant van paniek- en vluchtwegoplossingen en specialist in mechanische en elektronische sluittechniek. De systemen van GU worden toegepast in uiteenlopende gebouwen: van scholen en ziekenhuizen tot grote evenementenlocaties.

Foto: GU Electrically Locked Touch Bar (EVT)

We spraken met Werner Renssen, technisch adviseur bij GU Nederland. Vanuit zijn rol adviseert hij architecten, opdrachtgevers en groothandels over vlucht- en paniekoplossingen, met wet- en regelgeving als vertrekpunt. 

De norm is geen onderhandelingsruimte

“Wet- en regelgeving moeten we naleven. Niet alleen wij als fabrikant, maar de hele bouwkolom,” stelt Werner. “Toch zien we in de praktijk dat veiligheid soms wordt benaderd als een kostenpost. Goedkoop wordt dan ‘ook goed genoeg’. Maar wat is een mensenleven waard?” 

Voor GU – en hetzelfde geldt voor Alprokon – is de norm geen richtlijn, maar een harde eis. Als een opdrachtgever genoegen wil nemen met minder, dan is dat geen route die zij volgen. 

“Wij wijken daar niet van af,” zegt Werner. “Je kunt niet zeggen: dit is net niet volgens de norm, maar het zal wel goed gaan. Veiligheid is geen ‘mits’ of ‘maar’.” 

De regelgeving is helder: een vluchtdeur moet met één handeling te openen zijn. Altijd. Door iedereen. Sinds het Bouwbesluit duidelijke eisen stelt aan vluchtwegen en paniekoplossingen, mag een vluchtdeur bijvoorbeeld niet meer met een knopcilinder worden uitgevoerd. 

Dat lijkt vanzelfsprekend, maar de uitvoering vraagt precisie. “Een kind moet een paniekdeur kunnen openen. Daarom gelden er krachteisen, zoals maximaal acht newton. Dat lijkt een detail, maar veiligheid zit juist in die details.” 

Bij dubbele deuren moeten actieve en passieve deurvleugels zó samenwerken dat beide deuren in één handeling openen, ook wanneer tegen de passieve deur wordt gedrukt. Het systeem moet intuïtief werken, zonder uitleg, zonder twijfel.

Veilig op papier is niet genoeg 

Daar raakt Werner aan de kern van aantoonbare veiligheid. 

“Wij weten dat onze systemen werken. Maar wie controleert of ze na oplevering nog steeds correct functioneren?” 

In Nederland bestaat geen structureel keuringsinstituut dat periodiek toetst of vlucht- en paniekoplossingen nog voldoen aan de norm. In landen als Duitsland is zo’n controle wel gebruikelijk. Hier wordt er vooral op vertrouwd dat het goed is geregeld. 

Volgens Werner is dat een kwetsbare situatie. “Brand doodt in minuten. Rook doodt in seconden. Dan wil je zeker weten dat je vluchtroute werkt, niet alleen bij oplevering, maar ook jaren later.” 

Zowel GU als Alprokon pleiten daarom voor meer aandacht voor periodieke controle. Niet vanuit wantrouwen, maar vanuit verantwoordelijkheid. Veiligheid is geen momentopname, maar een blijvende verplichting. 

Geen concessies onder druk

Volgens Werner is het niet naleven van de norm meestal geen laksheid, maar onwetendheid. “Als je het BBL of de arbo-regels letterlijk leest, kom je vanzelf bij de juiste oplossingen uit. Helaas komt er altijd een ‘maar’. Ja maar is nee, Dat ‘maar’ moeten we loslaten.” 

In projecten waar budgetten onder druk staan, worden vlucht- en paniekvoorzieningen soms als stelpost behandeld. Daar ligt volgens hem een fundamenteel misverstand. 

“Veiligheid moet geen restpost zijn. Als je vanaf het begin de norm serieus neemt, voorkom je discussie achteraf. Wij leveren geen oplossingen die ‘net niet’ voldoen.” 

Samen sterk in de keten 

In projecten waar brandwerendheid, geluidsisolatie, inbraakwering én vluchtveiligheid samenkomen, is ketensamenwerking essentieel. 

Daar ligt ook de verbinding met Alprokon. Waar Alprokon de deurnaalden ontwikkelt en produceert, worden GU paniek- en sluitoplossingen geïntegreerd tot een compleet element. 

“Wij leveren de techniek. Alprokon levert het complete systeem. Als je samen optrekt, kun je veiligheid aantoonbaar maken, niet alleen op papier, maar ook in de praktijk.” 

Aantoonbare veiligheid begint bij naleving van de norm, maar eindigt pas wanneer die norm niet ter discussie staat – en wanneer controle en verantwoordelijkheid ook op de lange termijn geborgd zijn. 

Alprokon. Elke ruimte aantoonbaar veilig.